Icd10: R55
Bez kołatania serca. Bez bólu w klatce piersiowej. Bez związku z wysiłkiem. Bez bólu w klatce piersiowej i omdleń przy wysiłku w przeszłości.
W EKG RZM bez cech niedokrwienia.
W USG POC bez przeciążenia PK. EF>50%. Bez płynu w osierdziu.
Zalecenia
Ponowna kontrola lekarska w razie nawracania omdleń z jednym z poniższych:
- przy wysiłku
- z bólem w klatce piersiowej
- z kołataniem serca
- bez objawów zwiastujących, w pozycji leżącej
Omdlenie - stratyfikacja ryzyka
duże ryzyko (zalecane przyjęcie do szpitala)a
dane z wywiadu wskazujące na omdlenie z powodu zaburzeń rytmu serca (np. omdlenie podczas wysiłku, kołatanie serca lub omdlenie bez ostrzeżenia lub objawów prodromalnych)
choroby współistniejące (np. ciężka niedokrwistość, zaburzenia elektrolitowe)
w wywiadzie zapis EKG wskazujący na omdlenie z powodu zaburzeń rytmu serca (np. blok dwuwiązkowy, bradykardia zatokowa <40/min bez bloku zatokowo-przedsionkowego i niespowodowana lekami, zespół preekscytacji QRS, nieprawidłowy odstęp QT, uniesienie odcinka ST w odprowadzeniach V1–V3 [zespół Brugadów], ujemny załamek T w odprowadzeniach prawokomorowych, fala epsilon [arytmogenna kardiomiopatia prawej komory])
wywiad rodzinny w kierunku nagłego zgonu
hipotensja (skurczowe ciśnienie tętnicze <90 mm Hg)
podeszły wiekb
ciężka strukturalna choroba serca, zastoinowa niewydolność serca lub choroba niedokrwienna serca
małe ryzyko (zaleca się diagnostykę ambulatoryjną)c
wiek <50. rż.b
ujemny wywiad w kierunku chorób układu sercowo-naczyniowego
prawidłowy zapis EKG
objawy odpowiadające omdleniu odruchowemu lub omdleniu w przebiegu hipotensji ortostatycznej
brak nieprawidłowości w zakresie układu sercowo-naczyniowego
a Pacjent kwalifikuje się do grupy dużego ryzyka, jeśli spełnia którekolwiek z tych kryteriów.
b W badaniach klinicznych, podejmując decyzje kliniczne, przyjmowano różne progi wiekowe; podeszły wiek stanowi w znacznej mierze odzwierciedlenie stanu zdrowia układu krążenia pacjenta.
c Pacjent kwalifikuje się do grupy małego ryzyka tylko wówczas, gdy spełnia wszystkie kryteria.
Na podstawie 1. i 25. pozycji piśmiennictwa
EKG – elektrokardiografia
Omdlenie (syncope) - przejściowa utrata przytomności wynikająca ze zmniejszonej perfuzji mózgu
Przerwany przepływ mózgowy na 6-8 sek
Zmniejszenie o min 20% ilości dostarczanego tlenu do mózgu
2. Cechy charakterystyczne
Nagły początek
Krótki czas trwania (<20 sek)
Ustępuje samoistnie z całkowitym powrotem przytomności
3. Przemijająca utrata przytomności (tranbsient loss of consciousness - TLOC)
Utrata przytomności z utartą świadomości, charakteryzuje się niepamięcią okresu nieprzytomności, nieprawidłową kontrolą motoryczną, nieprawidłową reakcją na bodźce i krótkim czasem trwania
Przyczyny
Omdlenie: (hipotensja ortostatyczna, omdlenie odruchowe, omdlenie kardiogenne)
Drgawki padaczkowe
Psychogenna przemijająca utrata przytomności np. drgawki niepadaczkowe
Mieszana grupa rzadkich przyczyn (TIA, krwawienie podpajęczynówkowe)
4. Stan przedomdleniowy (presyncope) - bezpośrednio przed omdleniem
Objawy prodromalne: zawroty głowy, zwiększona potliwość, uczucie gorąca, nudności, ból brzucha, zaburzenia widzenia
Gdy objawy trwają bardzo krótko lub w ogóle nie występują -> podejrzewamy kardiogenne tło
5. Klasyfikacja omdleń
Odruchowe
Najczęściej, zazwyczaj osoby młode, bez organicznej choroby serca
Odruch wazowagalny:
Omdlenie ortostatyczne (w pozycji stojącej)
Omdlenie emocjonalne (np. w stanach bólowych, widok krwi)
Omdlenie sytuacyjne wynikające z pobudzenia nerwu błędnego (mechanizm kardiodepresyjny):
Bradykardia i spadek rzutu serca
Mikcja, defekacja, kaszel, kichanie, gra na instrumencie dętym, po wysiłku fizycznym
Nadwrażliwość zatoki szyjnej
Omdlenie wynikające z małego stężenia adenozyny
Postać nieklastyczna - nietypowe objawy, brak czynnika wywołującego
Wynikające z hipotensji ortostatycznej
Hipotensja ortostatyczna - zmniejszenie wartości ciśnienia skurczowego >20mmHg (lub <90mmHg) i ciśnienia rozkurczowego >10mmHg w trakcie 3-krotnej próby pionizacji
Przyczyna polekowa - leki moczopędne, rozszerzające naczynia
Zmniejszenie objętości wewnątrznaczyniowej (krwawienia, biegunki lub wymioty)
Postać ostra (brady-/tachyarytmie, zawał serca, sepsa, odwodnienie, przełom nadnerczowy, stosowanie leków m.in. alfa-adrenolityków, diuretyków, B-blokerów, bromokryptyny, TLPD, leków narkotycznych i uspokajających)
Postać przewlekła (powikłane nadciśnienia tętniczego, nadwrażliwość baroreceptorów, niewydolność autonomicznego układu nerwowego)
Postać pierwotna np. w chorobie Parkinsona
Postać wtórna np. w cukrzycy, amyloidozie, przewlekłej chorobie nerek, uszkodzeniu rdzenia kręgowego
Kardiogenne
W przebiegu arytmii (brady-/tachyarytmie)
Wynikające z choroby organicznej serca prowadzącej do spadku rzutu
Zwężenie zastawki aortalnej
OZW
Kardiomiopatia przerostowa
Guzy wewnątrzsercowe np. śluzak
Choroby osierdzia
Wrodzone anomalie w funkcjonowaniu i budowie zastawek
Zatorowość płucna
Ostre rozwarstwienie aorty
Nadciśnienie płucne